Önce net bir uyarı
Bu yazı vergi ya da hukuk tavsiyesi değildir. Aşağıda anlatılanlar, Yunanistan Golden Visa sürecini değerlendiren ailelerin en sık karıştırdığı iki kavramı ayrıştırmak için yazıldı. Kişisel durumunuz, gelir yapınız, Türkiye tarafındaki yükümlülükleriniz ve iki ülke arasındaki çifte vergilendirme anlaşmasının sizin özel durumunuza nasıl uygulanacağı kişiden kişiye ciddi biçimde değişir. Hiçbir karar vermeden önce kendi mali müşavirinizle ve lisanslı bir vergi danışmanıyla çalışmanız gerekir. Bu metin, o görüşmeye daha hazırlıklı gitmeniz için bir çerçeve sunar, o görüşmenin yerine geçmez.
Bunu baştan söylüyoruz, çünkü bu iki konuda piyasada dolaşan yarım bilgi, insanların taahhüde girdikten sonra sürpriz yaşamasına yol açıyor.
Bir izin, iki ayrı soru
Yunanistan Golden Visa üzerine yapılan konuşmaların büyük kısmı eşiklerde, bölgelerde ve maliyet kalemlerinde geçiyor. Bunlar önemli. Ama masaya oturduğumuzda gelen soruların çoğu aslında iki başlıkta toplanıyor:
İkisinin de cevabı, yaygın beklentinin aksine, doğrudan "evet" değil. Ve tam olarak burada, bu iki sorunun cevabını netleştirdiğiniz yerde, planınız gerçekçi bir plana dönüşüyor.
Birinci ayrım: oturma izni, vergi rezidanlığı demek değildir
En sık duyduğumuz varsayım şu: "Yunanistan'dan oturma izni alırsam Yunan vergi mükellefi olurum."
Bu doğru değil. Golden Visa size bir oturma izni verir. Vergi rezidanlığınızı otomatik olarak değiştirmez. Bunlar iki ayrı hukuki kategoridir, iki ayrı mekanizmayla belirlenir ve birbirini kendiliğinden tetiklemez.
Golden Visa'nın en çok tercih edilen özelliklerinden biri, ikamet zorunluluğu getirmemesidir. Hayatınız, işiniz, çocuğunuzun okulu Türkiye'de durmaya devam eder. Yılın büyük kısmını Türkiye'de geçirirsiniz. Bu tabloda, elinizde bir Yunan oturma kartı olması tek başına sizi Yunanistan'ın vergi mükellefi yapmaz.
Bunun pratik sonucu şu: Golden Visa'yı "vergi optimizasyonu ürünü" olarak satın almak yanlış bir çerçevedir. İzin, bir kapıyı açık tutar. Vergi tarafındaki tabloyu ise ayrı bir karar, ayrı bir başvuru ve ayrı bir uygunluk değerlendirmesi belirler.
Bu ayrımı kurmak neden önemli? Çünkü iki yönlü yanlış beklentiyi aynı anda önler. Bir tarafta "izin aldım, artık Türkiye'deki yükümlülüklerim biter" diye düşünenler var. Diğer tarafta ise "izin alırsam iki ülkeye birden vergi verir miyim" diye endişelenip süreci hiç başlatmayanlar. İkisi de aynı karışıklıktan besleniyor.
Doğrusu şu: oturma izni bir statüdür, vergi rezidanlığı ayrı bir statüdür ve hangi ülkede vergi mükellefi olduğunuz kendi koşullarınıza, fiili ikametinize ve iki ülke arasındaki anlaşmanın uygulanmasına bağlıdır. Bu değerlendirmeyi ancak sizin tablonuzu gören bir mali müşavir yapabilir.
Yunanistan'daki üç rejim ve ne anlama geldikleri
Vergi tarafını sıfırdan anlamak isteyenler için Yunanistan'ın öne çıkan üç farklı rejimi var. Bunlar Golden Visa'nın otomatik parçası değil, ayrı başvurulan ve ayrı koşulları olan yapılar.
Non-dom düz vergi rejimi. Yüksek küresel geliri olan profillere hitap eder. Dünya genelindeki geliriniz için sabit yıllık bir tutar ödeme esasına dayanır ve minimum bir yatırım şartı vardır. Aile üyeleri kişi başı ek bir tutarla dahil edilebilir.
Emekli özel rejimi. Yurt dışı emekli aylığı olan profiller için tasarlanmıştır ve belirli bir süre boyunca sabit bir oran uygulanır.
Kira geliri rejimi. Yunanistan'da mülkünüzü uzun dönem kiraya veriyorsanız, elde ettiğiniz kira geliri kademeli bir tarifeye tabidir.
Bu üç yapının ortak noktası şu: hiçbiri Golden Visa ile paket halinde gelmez. Her biri kendi uygunluk kriterine ve kendi başvuru sürecine sahiptir. Ve hangisinin sizin için anlamlı olduğu, sadece Yunanistan tarafına değil, Türkiye tarafındaki tablonuza da bağlıdır. Türkiye ile Yunanistan arasındaki çifte vergilendirme anlaşması, aynı gelirin iki kez vergilendirilmesini önlemeye yönelik bir çerçeve sunar, ancak bunun sizin gelir kalemlerinize nasıl yansıyacağı bireysel bir hesaptır.
Bu yüzden burada size bir tablo çizip "sizin için en iyisi budur" demiyoruz. Diyebileceğimiz tek dürüst şey şu: seçenekler var, ve doğru seçeneği ancak tüm finansal resminizi gören biri belirleyebilir.
İkinci ayrım: oturma izni vatandaşlık değildir
İkinci büyük karışıklık burada. Golden Visa bir oturma iznidir. Pasaport değildir ve pasaporta otomatik dönüşmez.
Yunan vatandaşlığı hukuken mümkündür, ama koşulları oturma izninin koşullarından tamamen farklıdır. En kritik fark şudur: oturma izni ikamet zorunluluğu getirmezken, vatandaşlık yolu fiili ikamet ister. Yaklaşık olarak yılda 183 gün, yani yılın yarısından fazlası, fiilen Yunanistan'da yaşamak gerekir. Buna ek olarak dil ve kültür yeterliliği aranır ve toplamda uzun bir süreçten söz ediyoruz.
Bu, ilk beş yılını Türkiye'de yaşayarak geçiren bir aile için şu anlama gelir: vatandaşlık takvimi, siz fiili ikamete geçmedikçe işlemeye başlamaz. Oturma izninizi yenileyebilir, yatırımınızı koruyabilir, ailenizin Schengen erişimini sürdürebilirsiniz. Ama bunların hiçbiri kendiliğinden vatandaşlık üretmez.
Ve dürüst olalım: vatandaşlık garanti edilebilecek bir şey değildir. Kimse size sonucu taahhüt edemez.
O halde doğru soru ne?
Doğru soru "Golden Visa vatandaşlık verir mi?" değil. Doğru soru şu: planınızı hangisinin üzerine kuruyorsunuz?
İki meşru cevap var ve ikisi de değerli.
Oturma izni üzerine kurulu plan. Türkiye'deki hayatınız devam eder. Euro bazlı bir varlığınız olur, aileniz Schengen erişimi kazanır, ve ihtiyaç duyduğunuz gün kullanabileceğiniz bir kapı açık kalır. Fiili taşınma taahhüdü yoktur. Çoğu ailenin gerçekte aradığı budur.
Vatandaşlık üzerine kurulu plan. Bu, uzun yıllara yayılan ve yılın yarısından fazlasını Yunanistan'da geçirmeyi göze almayı gerektiren bir taahhüttür. Hayat düzeninizi, işinizi ve çocuklarınızın eğitimini bu takvime göre kurgulamanız gerekir.
Bu iki plan aynı yatırımla başlar ama bambaşka yaşam kararlarına dayanır. Karışıklık da tam buradan doğuyor: insanlar birinci planı satın alıp ikinci planın sonucunu bekliyor.
Zamanlama ve aşamalar konusunda daha ayrıntılı bir çerçeve için zamanlama sayfamıza bakabilirsiniz. Programın yapısı, eşikleri ve kapsamı için ise Yunanistan Golden Visa sayfamız daha detaylı bir başlangıç noktası sunar.
Bunu nasıl çalışmalısınız
Pratik bir sıralama öneriyoruz:
Önce niyeti netleştirin. Aradığınız şey opsiyonellik mi, yoksa fiili taşınma mı? Bu sorunun cevabı diğer her şeyi belirler ve bu bir danışmanın değil, ailenin kararıdır.
Sonra vergi tablosunu ayrı bir masaya taşıyın. Vergi planlaması, oturma izni başvurusunun bir alt başlığı değildir. Kendi mali müşavirinizle, Türkiye tarafındaki yükümlülükleriniz dahil, tam resmi çıkarın.
En son yatırım kararını verin. Yapı netleşmeden mülk seçmeyin. Doğru sıralama, yanlış varsayımla taahhüde girmenin en iyi panzehiridir.
Bu üç adımı bu sırayla yürüten aileler, süreçte çok daha az sürprizle karşılaşıyor.
Kapanışta aynı uyarıyı tekrar edelim
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır ve vergi ya da hukuk tavsiyesi yerine geçmez. Kişisel durumunuz, gelir kaynaklarınız, çifte vergilendirme anlaşmasının sizin özel tablonuza uygulanışı ve Türkiye tarafındaki yükümlülükleriniz farklılaşır. Vergi ve vatandaşlık konularında mutlaka kendi mali müşaviriniz ve lisanslı bir hukuk danışmanıyla çalışın. Biz de kendi süreçlerimizde bu iki başlığı asla tahminle yürütmüyoruz.
Sakin, öngörülebilir ve gerçekçi bir çerçeve üzerine kurulan planlar, en dayanıklı planlardır.
Konuşalım
Kendi tablonuzda hangi planın anlamlı olduğunu birlikte netleştirmek isterseniz, tarafsız bir ön değerlendirme ile başlayabiliriz. Bağlayıcılık yok, sadece dürüst bir konuşma.
Buradan başlayın